Piękny zabytkowy gmach w sercu Wrocławia może odzyskać dawny blask [FILMY]

Orzech

Piękny i charakterystyczny gmach w sercu Wrocławia jakim jest Biblioteka przy ul. Szajnochy 7/9 może odzyskać dawny blask. Wszystko za sprawą planowanej umowy między Ossolineum a Uniwersytetem Wrocławskim.

• Rektor Uniwersytetu Wrocławskiego prof. Robert Olkiewicz oraz dr Łukasz Kamiński, dyrektor Zakładu Narodowego im. Ossolińskich podpisali list intencyjny, którego celem jest optymalizacja wykorzystania zasobów nieruchomości obu instytucji oraz przywrócenie funkcji bibliotecznych budynku przy ul. Szajnochy

• Narodowa Biblioteka Ossolineum stoi przed krytycznym wyzwaniem wyczerpania rezerw magazynowych, które mogłyby zostać zabezpieczone w budynku przy ul. Szajnochy 7/9

• Natomiast Uniwersytet Wrocławski pilnie poszukuje powierzchni koniecznej dla lokalizacji Archiwum Uniwersytetu

Potrzeby lokalowe obu instytucji mogłyby być zabezpieczone dzięki zamianie nieruchomości. I w tym celu instytucje podpisały 21 kwietnia 2026 roku list intencyjny, który zapoczątkuje procedurę zamiany dwóch nieruchomości. Transakcja zamiany (de facto sprzedaży i kupna oraz najmu) dotyczyłaby nieruchomości przy ul. K. Szajnochy 7/9 (własność Uniwersytetu Wrocławskiego) i przy ul. Sołtysowickiej 24 (własność Zakładu Narodowego im. Ossolińskich).

Ponieważ plany sprzedaży budynku na Szajnochy przez UWr, głównie z przyczyn wynikających z ochrony konserwatorskiej budynku oraz elementów jego wyposażenia nie powiodły się, Uczelnia miała zamiar ulokowania tam archiwum. Jednak koszty dostosowania zabytkowej nieruchomości do tego ambitnego celu przez uczelnię byłyby nie do udźwignięcia.

Dzięki porozumieniu obie instytucje zyskałyby potrzebne powierzchnie: Ossolineum – biblioteczne na Szajnochy, Uniwersytet – na archiwum na Sołtysowickiej. Plan zamiany doskonale wpisuje się również w rozbudowę kampusu UWr na ul. Koszarowej.

Dzięki takiemu scenariuszowi obie instytucje współtworzące tożsamość naukową i kulturową Wrocławia i Dolnego Śląska zyskałyby jeszcze lepsze warunki dla rozwoju nauki, dydaktyki oraz ochrony narodowego dziedzictwa kulturowego.

Strony wyrażają w ten sposób intencję przygotowania projektu umowy, której rezultatem byłaby transakcja polegająca na zamianie należących do Stron nieruchomości.

Po zamianie nieruchomości przewidziano jeszcze okres ich najmu przez obie instytucje. Nieruchomości przy ul. Sołtysowickiej 24 na rzecz ZNiO – 3 lata. Z kolei planowany okres najmu nieruchomości przy ul. K. Szajnochy 7/9 na rzecz UWr jest uzależniony od zakończenia remontu budynku przy ul. Szewskiej 49 (Instytut Historyczny).

Aby mogło dojść do podpisania umowy strony muszą uzyskać zgody Rady UWr oraz Rady Kuratorów ZNiO. Po zawarciu umowy przedwstępnej UWr wystąpi o zgodę Prezesa Prokuratorii Generalnej RP na przeprowadzenie transakcji. O sprawie jest także na bieżąco informowane MKiDN.

Zawarcie ostatecznej transakcji możliwe będzie najpewniej pod koniec tego roku – po spełnieniu wszystkich formalności.

Pierwszy krok ku przywróceniu blasku

– 20 października 2026 roku zaczęliśmy akcję Czas na Szajnochy. Jej celem jest przywrócenie świetności zabytkowemu budynkowi dawnej Biblioteki Uniwersyteckiej przy ul. Szajnochy we Wrocławiu. Pierwszym, symbolicznym krokiem będzie renowacja historycznego zegara wieżowego. Wspólnie z wrocławskim portalem Zrzutka.pl zaczynamy zbiórkę na ten cel – informuje Zakład Narodowy im. Ossolińskich

Katarzyna Uczkiewicz, rzeczniczka prasowa Zakładu Narodowego im. Ossolińskich mówi:

– Szanowni Państwo, tak jak zapowiadaliśmy kilka miesięcy temu, otwieramy Szajnochy dla Wrocławia. Na razie zapraszamy tu na pojedyncze wydarzenia, ale już przygotowujemy się do rewitalizacji tego budynku. Najbliższym wydarzeniem, które się tu odbędzie będzie Forum Mecenatu Kultury 29 i 30 października. Już dziś jednak ogłaszamy początek prac nad rewitalizacją budynku – ogłaszamy akcję Czas na Szajnochy. Zaczynamy zbiórką, którą Ossolineum organizuje z portalem zrzutka.pl.

Marek Mutor, wicedyrektor Zakładu Narodowego im. Ossolińskich podkreśla:

– Chcemy zwrócić naszym mieszkańcom, ale także przyjezdnym ten piękny budynek, w którym jesteśmy. Pracujemy bardzo intensywnie z Uniwersytetem Wrocławskim nad transakcją, która ma doprowadzić do tego, że stanie się on budynkiem Ossolineum. […] Każda wpłata i każde udostępnienie informacji o akcji to ważny głos poparcia dla przywrócenia tego wyjątkowego miejsca mieszkańcom Wrocławia. Ale już dzisiaj zaczynamy od rzeczy niewielkiej, ale bardzo konkretnej i symbolicznej. Chcemy rozpocząć ten wielki remont od remontu zabytkowego zegara, który znajduje się na wieży. Państwo widzą go z ulicy. Natomiast to, co państwo widzą z ulicy, to nie są oryginalne tarcze, to są repliki. Wskazówki też jeszcze napędza nie oryginalny mechanizm, ale baterie. Ale na miejscu jest wszystko, co trzeba, żeby zegar i mechanizm odtworzyć. Musimy na to zebrać środki prywatne. Dlatego umówiliśmy się ze zrzutka.pl. Dlaczego z nimi? Bo to jest wrocławska firma. […] Potrzebujemy 30 000 zł, żeby zrealizować pierwszy etap tych pracy. To znaczy odrestaurować jedną oryginalną tarczę zegarową ze złoceniami, naprawić dzwon, a właściwie odlać nowy dzwon z brązu, a także przygotować program konserwatorski, który będzie nam potrzebny do tego, żeby szukać dalszych środków prywatnych i publicznych. Jest to projekt symboliczny. Od tego chcemy zacząć. […] Bardzo potrzebujemy energii społecznej wokół tego budynku, żeby przekonać dalszych decydentów, donatorów, mecenasów do tego, że warto… To jest piękny obiekt, jeden z piękniejszych obiektów we Wrocławiu. Wielu z nas ma do tego miejsca olbrzymi sentyment.

Tomasz Chołast, założyciel Zrzutka.pl dodaje:

– Czujemy się lokalnymi patriotami i jesteśmy dumni z tego, że możemy brać udział w tym projekcie. Bardzo nam zależy na tym, żeby akcja się udała. Czujemy, że to jest serce Wrocławia. […] Każdy zna ten budynek. Każdy zna zegar, który wymaga remontu. I my chcemy dołożyć do tego swoje 3 grosze. I państwo również mogą dołożyć do tego swoje 3 grosze.

LINK DO ZRUTKI NA REMONT ZEGARA

Dla przypomnienia, wcześniejszy materiał wideo: