Kolejny ważny krok ku geotermii w Poznaniu

Wojciech Jenda

Miasto Poznań oraz Innargi podpisały umowy użytkowania dwóch miejskich działek, na których mogą powstać ciepłownie geotermalne - w ramach realizowanej przez Veolię strategii dekarbonizacji poznańskiej sieci ciepłowniczej. To kolejny krok, który przybliża stolicę Wielkopolski do korzystania z czystego i stabilnego źródła energii odnawialnej, jaką jest geotermia.

Projekt wykorzystania energii geotermalnej w poznańskim ciepłownictwie jest możliwy dzięki ogłoszonemu w 2023 r. partnerstwu strategicznemu między Innargi a Veolią, pod patronatem Miasta Poznania. Firmy podjęły wówczas decyzję o wspólnej ocenie potencjału wykorzystania geotermii jako źródła ciepła zasilającego miejską sieć.

Pierwszym kluczowym krokiem były badania sejsmiczne, które przeprowadzono w stolicy Wielkopolski w marcu 2025 roku. Przez miasto przejechały wówczas specjalistyczne ciężarówki, które wysyłały w głąb ziemi krótkotrwałe wibracje, odbijane przez znajdujące się pod ziemią warstwy i rejestrowane przez tzw. geofony. Na podstawie zebranych w ten sposób danych można było stworzyć mapę geologiczną podłoża. Opracowane przez specjalistów z Innargi wyniki okazały się obiecujące - obecnie wiele wskazuje na to, że Miasto będzie mogło w przyszłości korzystać ze stabilnej i wydajnej energii odnawialnej.

Teraz rozpoczyna się kolejny ważny etap: Miasto Poznań oraz Innargi, inwestor w projekcie podpisały umowę o użytkowaniu dotyczącą dwóch miejskich działek: na Franowie i Starołęce. To miejsca, w których w przyszłości mogą stanąć ciepłownie geotermalne. Pierwszy z gruntów położony jest we wschodniej części Poznania, na Franowie, na niezagospodarowanym obszarze na tyłach centrum handlowego. Drugi leży w południowej części miasta, na Starołęce, a w jego sąsiedztwie znajduje się głównie zabudowa gospodarcza, a także jednorodzinna.

- Są to tereny, które już w "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania Miasta Poznania" były wyznaczone pod geotermię, co zostało potwierdzone w Planie ogólnym - mówi Jacek Jaśkowiak, prezydent Poznania. - Gdy Miejska Pracownia Urbanistyczna wyznaczała nowe dzielnice mieszkaniowe w tym dokumencie, w trosce o środowisko i jakość powietrza w mieście, uwzględniono również rekomendacje Veolii dotyczące możliwości zaopatrzenia tych terenów w ciepło.

Trzecia działka, na której mogłaby powstać ciepłownia geotermalna, znajduje się na Kopaninie i jest własnością spółki Veolia. Historycznie w tym rejonie działała ciepłownia węglowa, która została wygaszona i wyburzona. Na uwolnionym terenie powstała w 2022 r. nowoczesna ciepłownia gazowa, obok której może stanąć instalacja geotermalna.

- Wspólnym celem wszystkich naszych inwestycji jest budowa zdywersyfikowanego i zdecentralizowanego systemu ciepłowniczego, który wkrótce ma szansę stać się wzorem transformacji energetycznej. Projekt geotermalny jest jednym z ważnych elementów planu odejścia od wykorzystania węgla do produkcji ciepła systemowego w Poznaniu. Cieszę się, że dzięki zaangażowaniu Urzędu Miasta jesteśmy o krok bliżej od realizacji tego ambitnego przedsięwzięcia i wykorzystania energii geotermalnej w miejskim systemie ciepłowniczym - powiedział Jakub Patalas, prezes Veolii w Poznaniu.

Odnawialne źródła energii kluczem do dekarbonizacji

Wykorzystanie energii geotermalnej na potrzeby ogrzewania nie jest nowością w Polsce, a pierwszy zakład tego typu został uruchomiony na Podhalu już w 1992 r. Jednak projekt realizowany w Poznaniu jest wyjątkowy.

To pierwszy w Polsce przykład wykorzystania energii geotermalnej na tak dużą skalę do wytwarzania ciepła dla potrzeb miejskiego systemu. Szacuje się, że pozyskane z ciepłowni geotermalnych ciepło może zapewnić nawet do 20% jego potrzeb. Wprowadzenie zielonej, odnawialnej energii z gorących wód podziemnych pozwoli na znaczące zmniejszenie emisji CO2. Obecne plany zakładają, że pierwsze ciepło z geotermii może zasilić sieć w Poznaniu w 2030 roku.

- Cieszymy się z postawienia kolejnego kroku, który przybliża nas do realizacji projektu geotermalnego w Poznaniu. Jesteśmy coraz bliżej tego, by Poznań stał się pionierem wykorzystania ciepła ziemi na taką skalę w Polsce, udowadniając, że energia geotermalna może stać się doskonałym uzupełnieniem miksu energetycznego przyszłości: źródłem bezemisyjnym, lokalnym, niezależnym od pogody i przyjaznym dla klimatu - podkreśla Mikołaj Gajsler, Head of Business Developement Innargi Poland.

Miasto od lat stawia na odnawialne i ekologiczne źródła energii. Już od 2016 roku ciepło wyprodukowana w Instalacji Termicznego Przetwarzania Odpadów zasila miejską sieć. Energia ta stanowi ok. 8% rocznego zapotrzebowania na ciepło systemowe Miasta. Geotermia jest kolejnym, bardzo ważnym elementem w budowaniu miksu energetycznego i odchodzenia od węgla.

Veolia konsekwentnie realizuje strategię dekarbonizacji poznańskiego systemu ciepłowniczego, opierając ją na dywersyfikacji źródeł ciepła i innowacyjnych projektach. Prowadzone przez spółkę inwestycje pozwalają budować system oparty na niskoemisyjnych paliwach i zeroemisyjnych źródłach. W ubiegłym roku Veolia w Poznaniu uruchomiła nowoczesne kogeneracyjne bloki gazowe, co jest największą zmianą w historii poznańskiego ciepłownictwa. Spółka sukcesywnie rozwija też innowacyjne projekty odzysku ciepła z procesów przemysłowych, a także modernizuje i usprawnia liczącą ponad 600 km sieć ciepłowniczą.

Źródło: UM Poznań