Zabytkowa synagoga w centrum Kielc przejdzie wielką przebudowę

Orzech

Zabytkowa dawna synagoga w Kielcach, położona przy ulicy Warszawskiej 17, pomiędzy jezdniami alei IX Wieków Kielc, ma zostać poddana kompleksowej przebudowie. Miasto już 22 kwietnia rozstrzygnie konkurs architektoniczny, który wyłoni projekt modernizacji jednego z najbardziej charakterystycznych, a dziś całkowicie nieużytkowanych budynków w centrum.

• Obiekt jest własnością miasta i jako zabytek wpisany do rejestru Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków podlega szczególnej ochronie

• To właśnie na samorządzie spoczywa obowiązek jego utrzymania i remontów

Prezydentka Kielc Agata Wojda podkreśla wyjątkową szansę, jaka stoi przed miastem:

– „Mamy niepowtarzalną szansę wyremontować jeden z najbardziej rozpoznawalnych, a jednocześnie dziś zupełnie nieużytkowanych budynków w centrum Kielc – w zdecydowanej większości za środki europejskie. Chcemy, by to miejsce służyło Kielczanom, ale także stało się chętnie odwiedzanym punktem na mapie turystycznej miasta. Skorzystajmy z tej szansy, bo druga taka może się już nie pojawić.”

Od synagogi, przez archiwum, po centrum wielokulturowe

Celem konkursu jest wybór najlepszej pod względem architektonicznym, przestrzennym i funkcjonalnym koncepcji przebudowy dawnej synagogi, która przez lata pełniła również funkcję siedziby Archiwum Państwowego. Miasto chce przekształcić obiekt w przestrzeń kultywowania wartości historycznych oraz miejsc związanych z dziedzictwem Kielc i regionu.

W nowej odsłonie budynek ma stać się ponadregionalnym centrum dialogu międzykulturowego, opartym na wspólnym polsko‑żydowskim dziedzictwie. Instytucja ma promować otwartość, tolerancję i zrozumienie między przedstawicielami różnych narodów, religii, kultur oraz społeczności narażonych na dyskryminację.

Konkurs rozstrzygnięty w 2026 roku. Zwycięzca dostanie zaproszenie do negocjacji

Konkurs zostanie rozstrzygnięty 22 kwietnia 2026 roku. Autor zwycięskiej pracy otrzyma zaproszenie do negocjacji w trybie zamówienia z wolnej ręki, co umożliwi mu opracowanie pełnej dokumentacji projektowej.

Miasto planuje, że maksymalny koszt realizacji inwestycji wyniesie 22,5 mln zł.

Nowy rozdział dla jednego z najważniejszych zabytków Kielc

Przebudowa dawnej synagogi ma nie tylko przywrócić jej dawny blask, ale również nadać jej zupełnie nową funkcję – otwartego, nowoczesnego centrum kultury, edukacji i dialogu. To projekt, który może stać się jednym z najważniejszych punktów na mapie współczesnych Kielc, łącząc historię z przyszłością miasta.

Synagoga w Kielcach

Za Wikipedią:

"Murowany z cegły budynek synagogi wzniesiono na planie prostokąta w stylu mauretańsko-neoromańskim, z niższą dobudówką poszerzającą front w stosunku do głównego korpusu oraz dwóch symetrycznie ustawionych aneksów, mieszczących klatki schodowe. Całość była nakryta dwuspadowym dachem z dekoracyjnym szczytem od strony wschodniej i zachodniej. Elewację synagogi zrealizowano w surowej cegle.

Wewnątrz dwa rzędy słupów, pomalowanych w sposób imitujący marmur, dzieliły główną salę modlitewna synagogi na trzy nawy. Nawy boczne przykryte płaskim stropem mieściły na piętrze galerie dla kobiet. Nawa środkowa przykryta drewnianym, trudnym do zakwalifikowania sklepieniem. Jego profil zaczynający się łukowo, przechodzi dalej w linie proste i wywodzi się z architektury islamskiej.

Wnętrze synagogi było niezwykle bogato zdobione w przeciwieństwie do dekoracji zewnętrznych. Na błękitnym suficie, który miał symbolizować niebo wymalowanych było 12 plemion Izraela. Po prawej stronie od wejścia namalowana była Ściana Płaczu, a po lewej grób Racheli, koło której stała bogato zdobiona bima. Przy ścianie wschodniej, w niewielkiej apsydzie znajdował się Aron ha-kodesz, zwieńczony złotą koroną na Torę. Całość posiadała 400 miejsc siedzących. Po przebudowie z lat 1951-1955 we wnętrzu zachowano pierwotny układ sal."