Nowe tereny zielone, szkoły i nowe ramy dialogu społecznego – to wymierne efekty tzw. specustawy mieszkaniowej, która obowiązuje w Polsce już prawie pięć lat. 5 lipca 2018 roku uchwalona została ustawa o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycjach towarzyszących, potocznie zwana lex deweloper bądź specustawą mieszkaniową.

Plan postępowań inwestycyjnych spółki CPK zakłada, że w latach 2026 - 2028 uruchomionych zostanie niemal 100 postępowań o wartości powyżej 1 mln zł netto każdy. Tylko w 2026 roku orientacyjna wartość przetargów sięgnie ok. 40 mld zł. Największe z nich mają dotyczyć m.in. robót budowalnych na linii kolejowej Warszawa – Łódź oraz budowy dróg i infrastruktury lotniskowej. Całość oznaczać będzie wdrażanie innowacyjnych technologii, nowe inwestycje i miejsca pracy. Inwestycje te staną się również kołem zamachowym rozwoju polskiej gospodarki.

Wraz z wejściem w życie nowej ustawy planistycznej, uchwalonej 24 września 2023 roku, polski rynek nieruchomości staje przed znaczącymi zmianami, które mogą wpłynąć na sposób, w jaki deweloperzy, inwestorzy i samorządy będą podchodzić do zagospodarowania przestrzennego. Nowe regulacje, mające na celu uporządkowanie i ujednolicenie procesów planistycznych, będą miały bezpośredni wpływ na sektor nieruchomości, a szczególnie na inwestycje w projekty magazynowe i przemysłowe. Nowa ustawa stawia na większą przejrzystość, skrócenie procedur oraz lepsze dostosowanie planów przestrzennych do realnych potrzeb rozwojowych, ale jednocześnie wprowadza nowe wyzwania i ograniczenia. Co zatem czeka rynek nieruchomości od 2026 r. omawia Jacek Szkuta, Dyrektor Działu Gruntów Inwestycyjnych, AXI IMMO.

Inflacja i wysokie stopy procentowe zmniejszyły siłę nabywczą Polaków. Nowe zasady wyliczania zdolności kredytowej podyktowane przez rekomendację KNF przełożyły się na nieco bardziej restrykcyjną politykę banków wobec potencjalnych kredytobiorców. W 2022 roku mieliśmy do czynienia z wieloma wydarzeniami, które stanęły na drodze niemałej grupie osób w naszym kraju, chcących kupić własne lokum na kredyt. Pomóc miał program "Mieszkanie bez wkładu własnego". Od marca weszła w życie nowelizacja ustawy regulująca program.

Warszawski rynek magazynowy utrzymuje silną pozycję dzięki połączeniu kluczowych czynników: bliskości dużej bazy konsumentów, dobrze rozwiniętej infrastrukturze transportowej i rosnącemu zapotrzebowaniu na logistykę ostatniej mili. Obserwujemy stały wzrost zarówno w granicach miasta („Warszawa I”), gdzie szybkość dostaw i dostęp do siły roboczej mają kluczowe znaczenie, jak i w strefach podmiejskich („Warszawa II”), które oferują większą skalę i elastyczność dla operacji produkcyjnych i dystrybucyjnych.

Spowolnienie na rynku transakcji inwestycyjnych w sektorze nieruchomości komercyjnych, które możemy obserwować, zarówno w Polsce, jak i w skali globalnej to przede wszystkim efekt zacieśniania polityki monetarnej na świecie. Ta strategia uderza głównie w międzynarodowych graczy, ale nie inwestorów private equity. Być może to świetny moment, by doszło do przewartościowania systemu finansowania w sektorze nieruchomości w Polsce i najlepszy czas byśmy w końcu wprowadzili REIT-y, które świetnie funkcjonują w Czechach czy krajach strefy bałtyckiej.

Koszt budowy, cena gruntu, pozwolenia, regulacje, finansowanie, przyszły popyt i wartość nieruchomości przy sprzedaży – inwestor rozpoczynający dziś projekt deweloperski musi przyjąć szereg założeń, które rynek zweryfikuje dopiero w kolejnych latach. Dodatkową niewiadomą są napięcia geopolityczne i zakłócenia w łańcuchach dostaw, które utrudniają prognozowanie kosztów w kilkuletnim horyzoncie. W działającej nieruchomości część odpowiedzi jest znana już przed zakupem. Dlatego z perspektywy inwestora liczy się nie tylko potencjalny zwrot, ale również liczba założeń, które muszą się potwierdzić, żeby ten wynik osiągnąć.

Poszukujący mieszkania w Gorzowie Wielkopolskim bardzo dobrze wiedzą, że oferty lokali na wynajem znikają niemalże w mgnieniu oka. Na popularnych portalach ogłoszeniowych znajdziemy raptem kilkadziesiąt ofert z najbardziej pożądanymi metrażami. Większość nie zagrzewa tam miejsca, stąd realnie ciężko jest zmierzyć ogrom zainteresowania. Na domiar złego tylko w minionym roku średnia cena najmu wzrosła blisko o 30 proc. Jak zatem wygląda obecnie gorzowski rynek nieruchomości i czy jest szansa na mieszkanie w Gorzowie Wielkopolskim?

– Mamy do czynienia z historycznym, dużym przedsięwzięciem dla województwa lubuskiego. Zapowiadaliśmy tę inwestycję już od bardzo długiego czasu. Dzisiaj mamy przyjemność państwu oznajmić, że realizatorem inwestycji będzie firma PORR. Będziemy trzymać kciuki za jej bezproblemową realizację. Dziękuję dyrektorowi Zarządu Dróg Wojewódzkich Marcinowi Ogorzałkowi za nadzór nad tą największą w historii województwa lubuskiego inwestycją, wartą około ćwierć miliarda złotych. Oprócz obecnego dyrektora Departamentu Infrastruktury Transportowej Arkadiusza Mieczyńskiego swój wkład w inwestycję miał poprzedni dyrektor, a obecnie radny Województwa Lubuskiego dr Sławomir Kotylak oraz wicemarszałek Grzegorz Potęga – mówił marszałek Sebastian Ciemnoczołowski.

Jak wynika z danych MRiT, w ub.r. faktycznie poniesione koszty inwestycji w SSE i PSI były o prawie 92% niższe niż w 2021 roku. W latach 2017-2022 wyniosły one łącznie przeszło 50 mld złotych, malejąc z roku na rok. W tym okresie największa część z tych środków przypadła na woj. warmińsko-mazurskie, małopolskie i śląskie. Do tego w 2022 roku o blisko 83% mniej inwestycji zostało formalnie wycofanych z realizacji w ramach SSE i PSI niż w 2021 roku. Z kolei w latach 2017-2022 takich przypadków odnotowano w sumie 365. Ministerstwo Finansów przedstawia też wykazane przez podatników dochody wolne od podatku, uzyskane z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie specjalnych stref ekonomicznych. W 2021 roku kwota wzrosła o prawie 77% w porównaniu z 2020 rokiem.