Popularna, zabytkowa "Gruba Kaśka" w centrum Warszawy odzyskała blask

Popularna „Gruba Kaśka”, czyli zabytkowy wodozbiór przy Placu Bankowym, to jedna z nielicznych pamiątek po przedwojennej Warszawie. Licząca kilkaset lat dawna miejska studnia przeszła właśnie renowację.

XVIII-wieczny wodozbiór ze względu na swoje położenie – między jezdniami Alejami „Solidarności”, w rejonie Placu Bankowego – jest narażony na drgania i zanieczyszczenia, które z czasem odcisnęły swoje piętno na jego konstrukcji. Zwłaszcza, że od poprzedniej renowacji minęło już ponad 20 lat.

Na rotundzie otaczającej studnię widoczne już były liczne spękania, odpryski, przetarcia tynków oraz „pamiątki” pozostawiane przez wandali – pseudografficiarzy. Liczący blisko 240 lat obiekt zdecydowanie wymagał interwencji w postaci gruntownego remontu. Zakończył się on pomyślnie, a jedna z nielicznych pozostałości po przedwojennej Warszawie po lewej stronie Wisły wygląda jak nowa.

Cenny zabytek

W ramach remontu Zarząd Dróg Miejskich, wykonawca prac, wyczyścił konstrukcję – w tym cokół z piaskowca i granitową kostkę otaczającą studnię. Uzupełniono ubytki tynku. Oczyszczone i zabezpieczone zostały też elementy metalowe oraz drewniane. Renowacja objęła również wnętrze obiektu. Odnowione zostały ściany i drewniane belki, a przegniła i spróchniała drewniana podłoga została w całości wymieniona na nową. Zrekonstruowany został też historyczny kołowrót, który powrócił na swoje miejsce.

„Gruba Kaśka” to zabytek – dlatego prace prowadzone były pod okiem konserwatora i zgodnie z jego wytycznymi. ZDM korzystał też z pomocy ornitologa – ze względu na ptaki, które zakładały gniazda we wnękach okiennych.

240 lat historii

REKLAMA

Wodozbiór „Gruba Kaśka” został wzniesiony pomiędzy 1783 a 1787 rokiem. Swoją nazwę zawdzięcza najprawdopodobniej okrągłej formie budynku. Był centralnym akcentem kompozycyjnym nieistniejącego już dziś Placyku Tłomackie. Jeszcze w latach międzywojennych korzystali z niego m.in. warszawscy dorożkarze.

Podczas II wojny światowej większość zabudowy w rejonie Placu Bankowego została doszczętnie zniszczona. Jednak „Gruba Kaśka” – choć znacznie uszkodzona – przetrwała, a już w 1947 roku została zrekonstruowana. Niedługo później rozpoczęła się budowa Trasy W-Z, co znacznie wpłynęło na otoczenie wodozbioru. Dlatego do dziś zamiast na placu, stoi między jezdniami Al. „Solidarności”.

Remont zabytkowej studni „Gruba Kaśka” został dofinansowany z Rządowego Programu Odbudowy Zabytków nr RPOZ/2022/3872/PolskiLad.