Ustka modernizuje ponad 120‑letnie falochrony. Kluczowa inwestycja za ponad 100 mln zł zmieni bezpieczeństwo portu i przygotuje go pod offshore

W Porcie Morskim w Ustce (woj. pomorskie) trwa kompleksowa modernizacja ponad 100‑letnich falochronów Wschodniego i Zachodniego wraz z nabrzeżami. To inwestycja o wartości przekraczającej 100 mln zł, realizowana przez firmę PORR w ramach projektu „Budowa morskiego terminalu serwisowego offshore w Ustce”. Środki pochodzą z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności. To obecnie najważniejsze przedsięwzięcie na terenie portu. Zaawansowanie prac jest już wysokie.

Falochrony po ponad wieku eksploatacji przechodzą pełną odbudowę

Obie konstrukcje hydrotechniczne wymagają całkowitego remontu po dziesięcioleciach pracy w trudnych warunkach morskich. Modernizacja obejmuje wzmocnienie konstrukcji, odnowienie portali, przebudowę ściany oporowej, wymianę torowiska oraz montaż nowego oświetlenia.

Najważniejszą zmianą będzie dodanie elementów tłumiących falowanie wewnątrz portu. Dotychczas przy północnych wiatrach wysoka fala wchodziła do basenu portowego, tworząc niebezpieczne warunki dla jednostek.

„Dzięki odtworzeniu ostrogi przy Falochronie Zachodnim w znaczący sposób poprawią się warunki funkcjonowania portu” — podkreśla prezes Karaś, cytowany przez portal "Gospodarka Morska".

Bezpieczeństwo żeglugi wzrośnie, parametry portu pozostaną bez zmian

Remont nie zmieni maksymalnej długości jednostek ani dopuszczalnego zanurzenia — potencjał przeładunkowy portu pozostanie taki sam. Modernizacja ma jednak kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa żeglugi i stabilności pracy portu, szczególnie w kontekście przyszłych inwestycji.

To również pierwszy krok na drodze do budowy portu zewnętrznego, który mógłby realnie zwiększyć możliwości przeładunkowe Ustki.

„To właśnie port zewnętrzny mógłby zmienić potencjał Ustki. Urząd Morski w Gdyni prowadzi prace nad projektem, ale nie mamy jeszcze wiążących informacji” — dodaje Karaś, cytowany przez portal branżowy "Gospodarka Morska".

Inwestycja przygotowuje Ustkę do roli zaplecza offshore

Modernizacja falochronów jest częścią większego projektu związanego z budową terminalu serwisowego dla morskich farm wiatrowych. Ustka ma stać się jednym z kluczowych punktów obsługi sektora offshore na polskim wybrzeżu.

Wzmocnione konstrukcje, poprawione warunki nawigacyjne i nowa infrastruktura hydrotechniczna to fundamenty pod przyszłe operacje związane z obsługą jednostek serwisowych i logistyką offshore.

Usteckie falochrony mają ponad 120 lat

Falochron Wschodni

Falochron Wschodni, pierwotnie o długości około 185 metrów swoją nasadę miał w rejonie dzisiejszego placyku umiejscowionego na końcu Nabrzeża Pilotowego, gdzie zlokalizowany jest pomnik Syrenki. Na początku XX wieku falochron został przedłużony o około 128 metrów oraz zakończony głowicą. Łączna długość falochronu po zakończeniu prac wyniesie 336,5 metrów (obecnie to 318 metrów). Falochron zostanie wyposażony w pachoły kamienne, linię odbojową, drabinki wyjściowe, znaki nawigacyjne, barierki ochronne oraz stojaki na sprzęt ratunkowy. Na czas remontu pomnik Syrenki zostanie przeniesiony w okolicę Kapitanatu Portu. Po zakończeniu prac wróci na swoje miejsce.

Nabrzeże Pilotowe

Kolejną konstrukcją, którą uwzględnia inwestycja jest Nabrzeże Pilotowe o długości około 155,5 metrów, stanowiące przedłużenie Falochronu Wschodniego w kierunku lądu. Nabrzeże to stanowi obudowę brzegu oraz pełni funkcję bulwaru spacerowego. Tu również zostanie przeprowadzony całkowity remont. Na koniec przewiduje się montaż wyposażenia hydrotechnicznego oraz odtworzenie narzutu kamiennego po zewnętrznej stronie konstrukcji. Remont i jego wyposażenie są przewidziane na odcinku 120 metrów.

Falochron Zachodni

Druga część robót to remont Falochronu Zachodniego i jego okolic. Oryginalnie konstrukcja miała długość około 295 metrów i rozpoczynała się w rejonie dzisiejszego slipu do wodowania jednostek. Na początku XX wieku została przedłużona o około 141 metrów oraz zakończona głowicą. Odcinek kończący pierwotny falochron został pozostawiony jako ostroga wewnętrzna zachodnia, która obecnie jest zrujnowana.

Na Falochronie Zachodnim zostanie zamontowane wyposażenie hydrotechniczne oraz odtworzony zewnętrzny narzut kamienny, a także ułożony narzut wewnętrzny - w północnej części falochronu od nasady ostrogi do głowicy. Dodatkowo, przy zewnętrznej krawędzi głowicy falochronu przewiduje się budowę kierownicy ze stalowych pali rurowych, zabezpieczającej narzut kamienny przed osuwaniem i zanieczyszczaniem toru wodnego. Łączna długość falochronu wyniesie 436,3 metrów (obecnie to 416 metrów).

Nabrzeże Niskie, Skarpowe i ostrogi

W ramach inwestycji zostanie wyremontowane również Nabrzeże Niskie, zbudowane w drugiej połowie XX wieku w rejonie nasady Falochronu Zachodniego, służące do obsługi niewielkich jednostek pływających, a także Nabrzeże Skarpowe ze slipem i Ostroga Helska, a w nowej lokalizacji odtworzona zostanie Ostroga Zachodnia.

KOMPONENT B2.2.3 BUDOWA INFRASTRUKTURY TERMINALOWEJ OFFSHORE W RAMACH KPO

REKLAMA

Przedmiotem całego projektu, realizowanego przez Urząd Morski w Gdyni w ramach KPO jest dostosowanie Portu w Ustce do potrzeb budowy morskiego terminalu serwisowego offshore. Celem projektu jest wsparcie rozwoju morskiej energetyki wiatrowej poprzez stworzenie infrastruktury dostępowej dla instalacji i serwisu MFW w Polsce.

PRZEDSIĘWZIĘCIA, KTÓRE ZOSTANĄ ZREALIZOWANE W RAMACH CAŁEGO PROJEKTU TO:

w ramach podpisanych umów:

• przebudowa Falochronu Wschodniego i Nabrzeża Pilotowego;

• przebudowa Falochronu Zachodniego z nabrzeżem niskim oraz nabrzeża skarpowego wraz ze slipem;

• przebudowa Ostrogi Falochronu Zachodniego;

• przebudowa Ostrogi Helskiej

oraz w ramach osobnego postępowania przetargowego (planowane ogłoszenie do końca II kwartału br.):

• prace podczyszczeniowe;

• wydobycie wraku pogłębiarki "Stułbia", który zalega w pobliżu Falochronu Wschodniego.

24 kwietnia 2025 roku pomiędzy Centrum Unijnych Projektów Transportowych a Dyrektorem Urzędu Morskiego w Gdyni zawarta została umowa o objęcie przedsięwzięcia wsparciem bezzwrotnym z planu rozwojowego Nr KPOD.03.13-IW.02-0003/24-00, zgodnie z którą określono:

• wartość przedsięwzięcia: 269 454 667,08 PLN

• wydatki kwalifikowane: 220 000 000 PLN

• wkład własny – budżet państwa: 49 454 667,08 PLN (VAT)

• dofinansowanie: 220 000 000 PLN (100% KPO)

• okres realizacji projektu: 01.03.2024 r. – 31.08.2026 r.