Zintegrowana Sieć Kolejowa: Powiązania międzynarodowe w planie rozwoju polskiej sieci kolejowej

W siedzibie CPK eksperci kilku instytucji i ministerstw dyskutowali o międzynarodowych powiązaniach Polski w kontekście istniejącej i planowanej sieci kolejowej. Współorganizatorem tego specjalnego warsztatu był Ośrodek Studiów Wschodnich, którego analitycy m.in. przygotowali prezentacje, wnosząc wartościowy wkład merytoryczny do dyskusji. Spotkanie odbyło się w ramach zleconych przez Ministerstwo Infrastruktury prac nad Zintegrowaną Siecią Kolejową (ZSK), która określi kierunki budowy i rozwoju sieci kolejowej w Polsce po 2035 roku. Zadaniami podzielą się CPK i PKP PLK.

Planowana infrastruktura kolejowa w Polsce – zarówno w kontekście naszego członkostwa w UE, jak i powiązań gospodarczych z sąsiadami – powinna być spójna i umożliwiać transport pasażerski, jak i towarowy.

– Inwestycje CPK są częścią europejskiej sieci transportowej TEN-T, mającej na celu m.in. budowę w standardzie KDP połączeń kolejowych Morze Bałtyckie – Morze Adriatyckie. Współpracujemy również z Rail Baltica, której budowana infrastruktura pozwoli połączyć centrum Europy z Państwami Bałtyckimi. W ramach prac nad ZSK analizujemy także modele współpracy i połączeń transgranicznych z Ukrainą, które będzie można wykorzystać w kontekście wymiany handlowej i powojennej odbudowy – mówi Piotr Rachwalski, członek zarządu CPK ds. inwestycji kolejowych.

– Spotkanie wyraźnie definiuje zasadność przyjęcia perspektywy międzynarodowej w zakresie przewozów towarowych. Potrzeby gospodarcze, związane również z sytuacją geopolityczną Europy Środkowo-Wschodniej są na tyle istotne, że o ZSK myślimy szerzej niż tylko w skali krajowej – dodaje Rafał Banaszkiewicz, dyrektor i pełnomocnik zarządu ds. przygotowania kluczowych inwestycji.

W warsztacie ZSK, oprócz ekspertów z CPK, OSW i PKP PLK, którzy moderowali dyskusję, uczestniczyli przedstawiciele: Ministerstwa Spraw Zagranicznych, Ministerstwa Infrastruktury, Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej, Polskich Kolei Państwowych, Banku Gospodarstwa Krajowego, Europejskiego Banku Inwestycyjnego, Agencji Rozwoju Przemysłu jak również Polskiej Agencji Inwestycji i Handlu.

Podczas spotkania omawiano potrzeby kolejowej wymiany handlowej Polski w ujęciu poszczególnych korytarzy transportowych, szczególnej analizie poddając najbliższych sąsiadów. Eksperci prócz wymiany doświadczeń próbowali nakreślić pożądane kierunki rozwoju naszej sieci kolejowej, uwzględniając m.in. zmiany geopolityczne, stan infrastruktury kolejowej i plany jej modernizacji oraz rozbudowy w krajach sąsiednich, a także cele strategiczne oraz kierunki wymiany handlowej państw naszego regionu na tle potrzeb rodzimej gospodarki i znaczenia polskich portów nad Bałtykiem.

Z satysfakcją odnotowano widoczne przyspieszenie w realizacji i planowaniu projektów transportowych, wspieranych przez globalne trendy i politykę UE stawiającą na ekologiczny transport kolejowy.

ZSK to projekt prowadzony na zlecenie Ministerstwa Infrastruktury przez spółki CPK i PKP PLK przy współpracy z Instytutem Rozwoju Miast i Regionów (IRMiR).

Od stycznia do marca tego roku w urzędach marszałkowskich wszystkich 16 województw odbyły się warsztaty regionalne ZSK. W maju zainaugurowała działalność Rada Naukowa ZSK, sprawująca nadzór merytoryczny nad prowadzonymi pracami. W czerwcu przedstawiciele CPK i PLK spotkali się podczas analogicznych warsztatów z reprezentantami branży intermodalnej i towarowej, a w lipcu odbył się warsztat ZSK poświęcony zagadnieniom obronności. Spotkanie dotyczące międzynarodowych powiązań transportowych Polski było jednym z ostatnich, potrzebnych do przygotowania końcowych wniosków z prac nad Zintegrowaną Siecią Kolejową.

Zakończenie prac nad ZSK planowane jest w pierwszym kwartale 2026 r. Celem inicjatywy jest określenie długoterminowego planu i kierunków rozwoju inwestycji kolejowych w Polsce po 2035 r., kiedy oddana do użytku będzie już trasa Kolei Dużych Prędkości (KDP) „Y”: Warszawa – Łódź – Wrocław / Poznań wraz z Lotniskiem CPK. Ustalenia znajdą odzwierciedlenie zarówno w planach inwestycyjnych CPK, jak i PLK.

CPK

Źródło: CPK