Jest projekt zagospodarowania terenu dawnego Dworca Marchijskiego w centrum Wrocławia

Jest projekt zagospodarowania terenu dawnego Dworca Marchijskiego w centrum Wrocławia. Pozostały, ocalały do dziś niewielki fragment tego historycznego obiektu od wielu lat niszczeje i pozostaje niezagospodarowany. Jego właściciel chce go wyremontować, ale stawia warunek: planuje budowę dwóch nowoczesnych apartamentowców po obu stronach zabytku.

• Właściciel terenu deklaruje odnowienie budynku i przekazanie go miastu na cele społeczne

• W zamian chce zgody na budowę dwóch dziesięciopiętrowych apartamentowców (robocza nazwa inwestycji to "Rezydencja Marchijska") z 153 mieszkaniami

• Ostateczna decyzja należy do rady miejskiej, a inwestycja ma być procedowana w formule Zintegrowanego Planu Inwestycyjnego

Deweloper deklaruje remont zabytku, ale oczekuje zgody na zabudowę

Właściciel działki, na której stoi dawny Dworzec Marchijski, przedstawił miastu propozycję: odnowi zabytkowy obiekt i przekaże go na funkcje społeczne, jeśli otrzyma zgodę na budowę dwóch nowych budynków mieszkalnych.

W planie jest 153 mieszkań i 62 miejsca parkingowe.

Miasto potwierdza, że rozmowy trwają, ale podkreśla, że projekt wymaga dopracowania. Jak wskazują urzędnicy: „Wniosek wymaga wielu uzupełnień ze strony formalnej. Miasto Wrocław deklaruje gotowość do rozmów z deweloperem o przyszłości inwestycji.”

Inwestycja w formule ZPI. Decyzja należy do rady miejskiej

Planowana zabudowa ma być realizowana w trybie Zintegrowanego Planu Inwestycyjnego. To nowe narzędzie planistyczne, które daje samorządowi większy wpływ na ostateczny kształt inwestycji. ZPI jest szczególną formą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i wymaga zgody rady miejskiej.

Miasto podkreśla, że proces będzie poprzedzony konsultacjami społecznymi, a realizacja – nawet przy pozytywnej decyzji – nie ruszy szybko. Wszystko wskazuje na to, że pierwsze prace nie rozpoczną się ani w tym, ani w przyszłym roku.

Miasto zgłasza uwagi. Koncepcja wymaga zmian

Miejscy urzędnicy zwracają uwagę na liczne elementy wymagające poprawek, zwłaszcza w zakresie zagospodarowania przestrzeni i relacji nowej zabudowy z zabytkiem. Podkreślają, że projekt jest na wczesnym etapie i może ulec zmianie. Uspakajają, że rozmowy trwają i nic nie jest przesądzone.

Dworzec Marchijski z funkcją społeczną? To możliwe

Deweloper deklaruje, że po remoncie dawny dworzec mógłby pełnić funkcje społeczno‑kulturalne. Jak wynika z przedstawionych założeń, inwestor chce:

„wybudować dwa obiekty mieszkaniowe z usługami i wyremontować oraz przystosować do celów społeczno‑kulturalnych budynek dawnego Dworca Marchijskiego.”

Miasto przypomina jednak, że nie jest właścicielem działki. Decyzja o przyszłości terenu należy do właściciela, a samorząd może jedynie określić warunki zabudowy i zagospodarowania.

Co dalej? Wszystko zależy od negocjacji i decyzji radnych

Przyszłość Dworca Marchijskiego zależy od tego, czy miasto i inwestor osiągną porozumienie, a rada miejska zgodzi się na realizację ZPI. Jeśli tak się stanie, zabytek może zostać odnowiony i zyskać nowe życie. Jeśli nie – teren pozostanie w obecnym stanie.

Inwestor o projekcie "Rezydencja Marchijska"

Tak swój projekt opisuje inwestor:

Projekt obejmuje remont generalny reliktu dawnego Dworca Dolnośląsko-Marchijskiego oraz budowę dwóch nowoczesnych budynków mieszkaniowych z usługami w parterach.

Inwestycja powstaje w formule Zintegrowanego Planu Inwestycyjnego (ZPI) we współpracy z Miastem Wrocław.

Zgodnie z założeniami:

• inwestor przekaże miastu wyremontowany budynek dawnego dworca na potrzeby społeczne,

• miasto umożliwi realizację zabudowy mieszkaniowej zgodnej z wytycznymi urbanistycznymi,

• cały proces podporządkowano ochronie dziedzictwa i wysokiej jakości przestrzeni publicznej.

Celem inwestycji jest stworzenie nowego, aktywnego fragmentu miasta, który:

• szanuje i eksponuje historię miejsca,

• kontynuuje porządkowanie i aktywizację terenów sąsiadujących z TAT (trasą Autobusowo-Tramwajową w kierunku Nowego Dworu)

• tworzy spójny kontekst urbanistyczny dla przyległych inwestycji

• przyczynia się do budowania dynamicznie rozwijającego się pasma zabudowy wzdłuż TAT

• wprowadza wysokiej jakości zabudowę mieszkaniową z doskonałym dostępem do komunikacji publicznej,

• uczytelnia i wzmacnia miejski charakter obszaru

• odtwarza czytelność reliktu dawnego dworca w strukturze miasta.

Projekt oparto na analizach historycznych i urbanistycznych wykonanych przez uznanych ekspertów z dziedziny historii sztuki i urbanistyki. Wskazane w nich zasady stały się podstawą kompozycji urbanistycznej, ekspozycji reliktu i formy nowej zabudowy.

Rewitalizacja dziedzictwa

Relikt dworca Marchijskiego zostanie wyremontowany, udostępniony i oddany mieszkańcom jako obiekt o przeznaczeniu społecznym.

Nowa zabudowa mieszkaniowa

Dwa budynki mieszkalne o wysokości do 30 metrów i 10 kondygnacjach wprowadzają nowe lokale mieszkalne, wpisując się w istniejącą i nowopowstającą zabudowę w okolicy oraz zachowując miejski charakter Wrocławia – dużego, dynamicznie rozwijającego się miasta. Ich lokalizacja zapewnia łatwy dostęp do transportu publicznego, wspierając zasady zrównoważonej komunikacji.

Aktywność usługowa

Partery usługowe otwierają przestrzeń na mieszkańców i tworzą naturalną aktywizację otoczenia.

Nowa, ogólnodostępna, nieogrodzona przestrzeń publiczna

Projekt zakłada kompleksowe zagospodarowanie działki, tworząc atrakcyjną, otwartą strefę rekreacyjną zaprojektowaną przez architektów krajobrazu i dostępną dla wszystkich.

REKLAMA

Relikt dawnego Dworcа Marchijskiego jest pozostałością po jednym z obiektów kolejowych funkcjonujących w tym rejonie miasta w XIX i na początku XX wieku. Jego znaczenie stopniowo malało jeszcze przed II wojną światową, kiedy nastąpiło przejęcie obsługiwanych przez niego funkcji przez inne stacje kolejowe.

W wyniku wieloletnich zmian infrastrukturalnych budynek był systematycznie rozbierany i tracił swoją pierwotną formę oraz wartość użytkową. Proces ten został przerwany przez wybuch wojny, jednak do tego czasu obiekt był już w znacznym stopniu zdegradowany i niemal całkowicie pozbawiony pierwotnych elementów infrastruktury.

Współcześnie zachował się jedynie jego fragment, stanowiący relikt dawnej zabudowy kolejowej w tej części miasta.

Choć zachowany fragment dawnego Dworcа Marchijskiego ma dziś ograniczoną wartość — jako efekt jego stopniowej rozbiórki i utraty funkcji jeszcze przed II wojną światową — jego obecność pozostaje istotnym śladem historii tego miejsca.

Dlatego jednym z kluczowych założeń projektu jest zachowanie, uporządkowanie i czytelna ekspozycja reliktu, w sposób integrujący go z nową zabudową mieszkaniową i współczesnym kontekstem urbanistycznym.

W tym celu:

✔ Zachowano kluczową oś widokową od Podwala To historyczna perspektywa, która niegdyś eksponowała monumentalną fasadę dworca. Nowa zabudowa została ukształtowana tak, aby wzmocnić tę percepcję i prowadzić wzrok ku zabytkowemu fragmentowi.

✔ Zaplanowano sekwencję widoków z poziomu pieszego i komunikacji miejskiej

✔ Wprowadzono zasadę kontrolowanej wysokości i odsunięcia zabudowy

Dzięki temu relikt pozostaje czytelny, a nowa architektura tworzy dla niego współczesną, elegancką ramę.

To dokładnie te działania, które we współczesnej urbanistyce stosuje się dla ochrony dziedzictwa w przestrzeniach bogatych w nowe inwestycje.

Projekt w pełni realizuje zalecenia konserwatorskie:

• zachowanie bryły i wieży,

• zachowanie układu i podziałów elewacji,

• odtworzenie historycznego detalu,

• przywrócenie oryginalnej kolorystyki w oparciu o badania stratygraficzne,

• odtworzenie historycznej stolarki,

Te kierunki wynikają z opracowań specjalistycznych i stanowią profesjonalny standard rewaloryzacji.

Nowe budynki mieszkaniowe powstają w bezpośrednim sąsiedztwie zabytku, jednak ich projekt został ukształtowany tak, aby:

• podkreślić wartość reliktu poprzez kontrast materiałowy i stylistyczny,

• stworzyć „ramę”, która uwypukla historyczną bryłę,

• wydobyć znaczenie reliktu jako „spolium” – cennego fragmentu dawnej architektury, który wzbogaca nowe założenie,

• wprowadzić współczesną jakość architektoniczną w miejscu, które domaga się nowego otwarcia.

Makieta miejsca - makieta historyczna

Integralną częścią inwestycji będzie odlewana z brązu makieta, prezentująca cały, nieistniejący już Dworzec Dolnośląsko-Marchijski.

Makieta:

• ułatwi zrozumienie skali pierwotnego budynku, pokaże jego historyczny układ i formę,

• wpisze relikt w szerszy kontekst kulturowy,

• wzbogaci przestrzeń publiczną o element edukacyjny.

To rozwiązanie stosowane w wielu miejscach historycznych Europy – wspiera turystykę, edukację i budowanie tożsamości miejsca.

Rezydencja Marchijska

Projekt w zgodzie z wytycznymi ekspertów

Opracowanie koncepcji poprzedziły analizy historyczne i konserwatorskie przygotowane cenionych ekspertów.

Wytyczne przedstawione w ich pracach stały się punktem odniesienia dla:

• ekspozycji reliktu,

• proporcji i wysokości nowej zabudowy,

• sposobu odtwarzania detalu i kolorystyki,

• zasad kształtowania przestrzeni w sąsiedztwie zabytku.

W efekcie projekt łączy szacunek dla przeszłości z nowoczesnym myśleniem o mieście.

Tak wyglądał Dworzec Marchijski w czasach swojej świetności - dużo zdjęć [LINK]

Pozostałości po Dworcu Marchijskim - stan obecny:

Fot. Investmap.pl

Fot. UM Wrocław

fot. Jakub Zazula